Voorbij het mens-denken: Wie spreekt namens de rivier?
-
ma 26 okt ’2619:00 - 21:00Spinozafoyer
Rivieren, bodemleven, dieren, algoritmen en robots staan niet buiten ons. Ze zijn onderdeel van de wereld waarin we leven en dagen ons ook uit opnieuw na te denken over stem, verantwoordelijkheid en macht. Hetzelfde geldt voor gemarginaliseerde groepen zoals Inheemse gemeenschappen en mensen met een vluchtverleden. Want wie mag er meepraten over de toekomst? En wie of wat nemen we mee in onze ethische keuzes?
Deze avond lanceert het themanummer ‘Voorbij de Mens als Maatstaf’ van Beleid & Maatschappij (Boom). Het is een uitnodiging om samen verkennen wat er gebeurt als we het mensbeeld verschuiven van 'de autonome mens' naar de mens als onderdeel van een groter, levend netwerk.
Wees erbij voor een inspirerende en interactieve avond met film en gesprek over mogelijke toekomsten die ons te wachten staan. Je krijgt bovendien een gratis fysiek exemplaar mee van het themanummer Voorbij de Mens als Maatstaf. Leuk om thuis verder te lezen, of het gesprek voort te zetten met vrienden en bekenden!
Credits
Saskia Ruijsink is een toegewijde academische professional met expertise op het gebied van ruimtelijke planning en strategieontwikkeling, rechtvaardigheid, duurzaamheid in stedelijke en ruimtelijke ontwikkeling, participatie, co-creatie, en transdisciplinair werken. Zij heeft ruim 20 jaar ervaring als onderzoeker, docent, adviseur en opleider van professionals in binnen- en buitenland. Momenteel rond zij haar promotieonderzoek af waarin zij onderzoekt hoe meer-dan-menselijke ruimtelijke planning bij kan dragen aan transformatieve verandering voor meer rechtvaardigheid en duurzaamheid.
Miranda Lakerveld is oprichter en artistiek directeur van World Opera Lab, waar ze interculturele opera’s creëert die koloniale paradigma’s uitdagen en ‘meer dan menselijk’-perspectieven verkennen. In haar werk bezitten natuurlijke elementen zoals planten, water en ecosystemen eigen agency en bewustzijn. Lakerveld gelooft dat wereldtradities waarin mythologie, muziek en beweging samenkomen, getuigenissen zijn van millennialange culturele uitwisselingen, de zoektocht naar rechtvaardigheid, de dialoog tussen spirituele tradities, gemeenschapszin, creativiteit en diepgewortelde spirituele overtuigingen. Veel verhalen en rituelen geven hierbij stem aan de natuur. Regelmatig werkt ze samen met spiritueel leiders, kunstenaars en musici van verschillende tradities om deze verhalen, muziek en rituelen te reconstrueren en te verbinden met onze tijd, zoals in haar recente werk Ring of our Time over grondstofextractie. Haar werk is geïnspireerd door denkers als Amitav Ghosh en Anna Tsing, die de koloniale visie op een dode natuur uitdagen.
Clemens Driessen is gefascineerd door relaties van mensen, dieren en hun omgeving. Hij onderzoekt hoe deze relaties veranderen onder invloed van nieuwe technologie. In zijn werk combineert hij filosofie, historisch onderzoek en veelsoortige etnografie waarbij dieren, planten en andere wezens serieus worden genomen als actieve deelnemers aan culturele verandering. Hierbij werkt hij samen met ontwerpers en kunstenaars aan verrassende situaties en fysieke gedachte-experimenten. Hij publiceerde over varkensflats, kweekvlees, de Oostvaardersplassen, gamen met varkens, vissenwelzijn, melkrobots en morele ervaringen van boeren. Hij is als cultureel geograaf verbonden aan de Wageningen Universiteit, waar hij lesgeeft in wetenschapsfilosofie, ethiek, innovatie en interacties tussen kunst en wetenschap. Samen met Henriette Waal publiceerde hij 'Water Works: Ecosocial Design' (Valiz 2025).
Moderatoren
Shivant Jhagroe is bestuurskundige, schrijver en muzikant. Hij verdiept zich in ecologische rechtvaardigheid, kolonialiteit en de kracht van grassroots-verzet. Hij is redactielid bij Beleid en Maatschappij en werkzaam bij Universiteit Leiden als universitair docent. Met zijn onderzoek ontwikkelt hij perspectieven voor een 'eco-rechtvaardige samenleving' waarbij een zorgzame relaties met Aarde en elkaar centraal staan. Daarnaast componeert en produceert hij muziek als onderdeel van het dekoloniale kunstcollectief CTRL+ALT +.
Meer-dan-menselijk geograaf, STSer en praktiserend composteerder Marieke Meesters is gefascineerd door de materiele aspecten van menselijke lijven. Zij onderzoekt, vaak via actie- en kunst-gebaseerd onderzoek, hoe menselijke lijven en uitscheidingen (met name poep en plas) onderdeel zijn van meer-dan-menselijke metabolismes. Vanuit een bredere interesse in verwevenheid van mensen in ecosystemen onderzocht zij eerder hoe niet-mensen kunnen participeren in kennisproductie en praktijken rondom mijnbouw.